(ANTV) - Tôi có theo dõi chương trình trao đổi của các đại biểu Quốc hội tại các phiên họp toàn thể trên hội trường về vấn đề chương trình (CT) và sách giáo khoa (SGK). Là người đã tham gia nhiều lần biên soạn CT và SGK, tôi ngạc nhiên trước một vài ý kiến cho rằng: Bộ GD&ĐT có vẻ đã chưa làm tròn trách nhiệm quản lý nhà nước khi không thực hiện biên soạn một bộ SGK của Bộ. Nhà nước xã hội hóa để các tổ chức, cá nhân tham gia biên soạn SGK, nhưng Nhà nước vẫn phải giữ vai trò chủ đạo…
Tôi hiểu Nhà nước ở đây là Chính phủ, cụ thể là Bộ GD&ĐT. Tôi cũng hiểu ý kiến nêu như thế là để yêu cầu Bộ GD&ĐT đứng ra tổ chức biên soạn một bộ SGK theo ngân sách nhà nước. Nghĩa là Bộ GD&ĐT phải biên soạn một bộ SGK của Bộ thì mới thể hiện đúng vai trò chủ đạo trong quản lý nhà nước.
Vì sao Bộ GD&ĐT không nên biên soạn thêm một bộ SGK nữa thì đã có nhiều đại biểu Quốc hội, nhiều người, nhiều tờ báo lên tiếng, đã nêu đầy đủ các lí do rất thuyết phục. Ở đây, tôi chỉ xin làm rõ, trong việc biên soạn CT và SGK, có phải Bộ GD&ĐT chưa làm tròn trách nhiệm hay không?
Bộ GD&ĐT thực hiện vai trò quản lý nhà nước
Trong Luật Giáo dục 2019, chương VIII đã nêu rất rõ yêu cầu Quản lý nhà nước của Bộ về CT và SGK. Cụ thể Bộ GD&ĐT: “Quy định mục tiêu, chương trình, nội dung giáo dục; khung trình độ quốc gia; tiêu chuẩn nhà giáo; tiêu chuẩn, định mức sử dụng cơ sở vật chất, thư viện và thiết bị trường học; việc biên soạn, sử dụng sách giáo khoa, giáo trình; việc thi, kiểm tra, tuyển sinh, liên kết đào tạo và quản lý văn bằng, chứng chỉ; việc công nhận văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp được sử dụng tại Việt Nam.” ( Mục 4. Điều 104)
Như thế, đối chiếu với quy định vừa nêu của Luật Giáo dục, có thể thấy ít nhất hai điểm:
Thứ nhất, về quản lý nhà nước, Luật Giáo dục không hề quy định Bộ GD&ĐT phải đứng ra tổ chức biên soạn một bộ SGK.
Thứ hai, trong thời gian qua, Bộ GD&ĐT đã thực hiện rất đầy đủ các yêu cầu về quản lý nhà nước nêu ở mục 4. Từ tổ chức biên soạn, thẩm định CT giáo dục phổ thông 2018 đến việc, quy định các yêu cầu về biên soạn SGK và các tiêu chí đánh giá SGK (Thông tư 33) hết sức chặt chẽ.
Trong lần đổi mới này, CT giáo dục mới là yếu tố pháp lý quan trọng nhất, mang tính pháp lệnh, SGK chỉ là các học liệu.
Vai trò quản lý nhà nước của Bộ GD&ĐT được thể hiện ở các nội dung như:
Chủ trì xây dựng CT, thẩm định và ban hành, thực hiện triển khai CT là quan trọng nhất. Đó chính là việc Bộ đã giữ vai trò chủ động, chủ đạo trong quản lý nhà nước về CT;
Bộ GD&ĐT phối hợp các địa phương tổ chức lựa chọn SGK; phối hợp với các địa phương biên soạn, thẩm định và phê duyệt tài liệu giáo dục địa phương; chuẩn bị thiết bị dạy học. Bộ GD&ĐT phối hợp với Bộ Nội vụ và các địa phương chuẩn bị đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục;
Bộ GD&ĐT phối hợp với các địa phương hướng dẫn thực hiện CT và SGK mới. Bộ trưởng ban hành các văn bản triển khai CT giáo dục, triển khai việc đổi mới việc dạy học và kiểm tra đánh giá trong nhà trường nhằm đáp ứng yêu cầu của CT 2018; hướng dẫn xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch giáo dục của nhà trường, bảo đảm yêu cầu thực hiện CT 2018 linh hoạt, phù hợp với điều kiện cụ thể của địa phương và cơ sở giáo dục.
Có nhất thiết Bộ GD&ĐT phải viết một bộ SGK?
Tôi đã công tác trong ngành GD hơn 40 năm, trong đó có 30 năm tham gia biên soạn CT và SGK. Trải qua 3 lần đổi mới CT và SGK theo các Nghị quyết của Đảng, Nhà nước, Quốc hội... thực sự tôi thấy chưa lần nào việc biên soạn CT và SGK lại bài bản, kĩ càng và yêu cầu cao đến mức “khổ sở” như lần này. Không chỉ áp lực từ các yêu cầu và quy định của các cơ quan lãnh đạo, chỉ đạo cấp trên mà còn sự quan tâm, xem xét, góp ý của đông đảo các tầng lớp xã hội.
Việc biên soạn CT và SGK theo Nghị quyết 88 của QH đã và đang diễn ra ngày càng ổn định và thuận lợi. Tất nhiên việc đổi mới CT và SGK vẫn còn có những vấn đề cần điều chỉnh, uốn nắn; cần sự góp ý... nhưng về căn bản CT và SGK 2018 đáp ứng được những yêu cầu quan trọng được nêu trong nghị quyết 29 của TW và Nghị quyết 88 của QH.
Trong Nghị quyết 88 khuyến khích các tổ chức, cá nhân biên soạn sách giáo khoa trên cơ sở chương trình giáo dục phổ thông. Để chủ động triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới, Bộ GD&ĐT tổ chức việc biên soạn một bộ SGK. Bộ SGK này được thẩm định, phê duyệt công bằng với các sách giáo khoa do tổ chức, cá nhân biên soạn.
Khi CT, SGK 2018 thực hiện đại trà, có ba bộ SGK đã được xã hội hóa thành công, có đủ SGK triển khai chương trình mới. Việc Bộ GD&ĐT không trực tiếp tổ chức biên soạn một bộ SGK cũng sẽ thuận lợi hơn cho việc phát triển xã hội hóa nội dung này, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa các Nhà xuất bản. Chính vì vậy, Quốc hội đã có Nghị quyết 122/2020 cho phép bộ chỉ tổ chức biên soạn khi không có tổ chức và cá nhân nào biên soạn.
Có thể nói, Bộ GD&ĐT vẫn còn những hạn chế nhất định, nhưng không thể nói Bộ đã chưa làm tròn trách nhiệm trong việc quản lý nhà nước về CT và SGK.
PGS.TS. Đỗ Ngọc Thống (Chủ biên chương trình môn Ngữ văn 2018)
(ANTV) - Một đường dây đánh bạc và tổ chức đánh bạc dưới hình thức ghi số đề vừa bị Phòng Cảnh sát hình sự , Công an TP Đà Nẵng triệt xóa, 16 đối tượng bị khởi tố và bắt tạm giam về hành vi “tổ chức đánh bạc” và “đánh bạc”.
Dư luận quốc tế cho rằng, việc Việt Nam đạt được thành tựu tăng trưởng kinh tế đáng kinh ngạc 8,02% trong năm 2025 sẽ tạo đà để đất nước tiếp tục thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ đề ra tại Đại hội XIV của Đảng.
(ANTV) - Sáng 8/1, Tổng Bí thư Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo Hội nghị tổng kết công tác năm 2025, triển khai công tác năm 2026 của Chính phủ và chính quyền địa phương. Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại Trụ sở Chính phủ kết hợp trực tuyến với điểm cầu 34 tỉnh, thành phố trong cả nước. ANTV trân trọng giới thiệu phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm.
(ANTV) - Tại TPHCM vừa diễn ra Diễn đàn Tăng trưởng số 2026 với chủ đề Tái thiết ngành marketing trong thời đại trí tuệ nhân tạo và tự động hóa. Nội dung quan trọng trong sự kiện là phân tích bức tranh ngành quảng cáo tại Việt Nam trong năm qua khi ứng dụng A.I để nhận diện và phòng ngừa các phương thức lừa đảo công nghệ cao.
(ANTV) - “Xác định Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng là sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, Bộ Công an đã đặt mục tiêu bảo vệ tuyệt đối an ninh, an toàn cho Đại hội lên mức cao nhất” - Đây là thông tin được Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, Chánh Văn phòng, Người phát ngôn Bộ Công an cung cấp đến các cơ quan báo chí tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 12/2025 diễn ra vào chiều 8/1, dưới sự chủ trì của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, Người phát ngôn của Chính phủ Trần Văn Sơn.
(ANTV) - Năm 1986, Đại hội VI của Đảng khởi xướng công cuộc Đổi mới, mở ra bước ngoặt lịch sử cho sự phát triển của đất nước. Sau 40 năm thực hiện đổi mới, Việt Nam đạt được những thành tựu to lớn, toàn diện, hình thành cơ đồ, tiềm lực và vị thế mới ngày hôm nay.
(ANTV) - Thực hiện phương châm “lúc dân cần, lúc dân khó có Công an”, vào ngày Chủ nhật hàng tuần, Công an xã Tiểu Cần, tỉnh Vĩnh Long đã bố trí Tổ công tác phối hợp Tổ bảo vệ ANTT ở cơ sở đến tận nhà để thu nhận hồ sơ, thủ tục cấp Căn cước, tài khoản định danh điện tử đối với các trường hợp già yếu, bị bệnh, tai nạn thương tích, đi lại khó khăn.
(ANTV) - Ngày 7/1, Cơ quan ANĐT Công an TP. Hà Nội đã thực hiện Lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Hoàng Thị Hồng Thái (sinh năm 1980, trú tại khu đô thị Thanh Hà, xã Bình Minh, TP. Hà Nội) về tội Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam.
(ANTV) - Ngày 7/1, tại cuộc họp với liên minh cầm quyền mang tên Đại cực Ái quốc Simón Bolívar, quyền Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez đã công bố 3 ba định hướng chính trị then chốt nhằm chỉ đạo công tác điều hành đất nước trong bối cảnh hiện nay.
(ANTV) - Thủ tướng Benjamin Netanyahu hôm nay cho biết, Israel có khả năng đang chuẩn bị tiến hành một chiến dịch quân sự quy mô lớn tại Liban sau khi nhận được sự ủng hộ từ Washington.
