Xây dựng dự án Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất): Phân cấp phải gắn với nguồn lực, trách nhiệm giải trình và cơ chế kiểm tra, giám sát

Quan tâm đến quy định về phân định giữa chi đầu tư phát triển và chi thường xuyên, đại biểu Trần Thanh Hà - Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội cho biết, Điều 40 dự thảo luật cho phép một số nhiệm vụ được chi từ nguồn chi đầu tư phát triển hoặc chi thường xuyên trong trường hợp nguồn đầu tư công chưa được bố trí hoặc bố trí chưa đủ. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị làm rõ hơn tiêu chí xác định bản chất của khoản chi.

Ông Trần Thanh Hà – Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội phát biểu: "Một công việc thuộc chi đầu tư hay chi thường xuyên cần căn cứ vào mục đích sử dụng, việc có tạo lập hoặc làm tăng giá trị tài sản hay không, quy mô, tính chất và thời gian sử dụng. Đặc biệt, Điều 40 đang sử dụng các cụm từ như "tổng kinh phí thực hiện lớn, nhỏ" và "các nhiệm vụ cần thiết khác", tôi đề nghị quy định rõ hơn các tiêu chí chính ngay trong Luật và giao Chính phủ quy định mức cụ thể và cách thức thực hiện để tránh cách hiểu và áp dụng khác nhau."

Đối với quy định về phân cấp quyết định và điều chỉnh vốn đầu tư công ở địa phương, có ý kiến cho rằng, điểm b, khoản 2, Điều 31 quy định Hội đồng nhân dân tỉnh quyết định chi tiết danh mục và mức chi đầu tư công. Do vậy cần nghiên cứu cơ chế phân cấp linh hoạt hơn, không nhất thiết phải lựa chọn giữa việc Hội đồng nhân dân quyết định tất cả hoặc giao hết cho Ủy ban nhân dân.

Ông Nguyên Khánh Vũ – Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Trị phát biểu: "Tôi đề nghị Quốc hội xem xét các nội dung sau riêng đối với chi thường xuyên: thứ nhất, giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành khung nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ chi thường xuyên tối thiểu (mức sàn) để áp dụng thống nhất cho cấp xã trên toàn quốc; có quy định hệ số điều chỉnh đối với các khu vực đặc thù. Thứ hai, quy định rõ Hội đồng nhân dân cấp tỉnh căn cứ khung quy định của Ủy ban Thường vụ Quốc hội để cụ thể hóa định mức phân bổ cho từng đơn vị hành chính cấp xã thuộc phạm vi quản lý, bảo đảm không phân bổ thấp hơn mức sàn do Trung ương quy định, kể cả những tỉnh chưa tự cân đối được ngân sách."

Bên cạnh đó, Nhiều ý kiến thống nhất quy định về phân cấp, phân quyền mạnh cho các địa phương nhằm giao quyền chủ động, linh hoạt cho địa phương trong việc quản lý, điều hành ngân sách, quyết định cho các hoạt động về đầu tư công, giảm cơ chế xin - cho, nhưng vẫn bảo đảm vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương. Tuy nhiên, cần quy định chặt chẽ và rõ tiêu chí, điều kiện, nguyên tắc và trách nhiệm trong việc sử dụng ngân sách nhà nước, cũng như cơ chế kiểm soát, giám sát và bảo đảm kỷ cương, kỷ luật tài chính và đầu tư công.