Afghanistan – "Vùng đất bị lãng quên" và giấc mơ du lịch dưới thời Taliban

Giữa những dãy núi đá sừng sững, những thành phố cổ phủ bụi thời gian và hoài niệm về một nền văn minh từng rực rỡ, Afghanistan đang cố gắng viết lại câu chuyện của mình – lần này, không phải bằng tiếng súng, mà bằng lời mời gọi du lịch.

Ngày càng nhiều du khách, đi theo nhóm hoặc cá nhân đến Afghanistan bằng nhiều phương tiện khác nhau như máy bay, xe máy, xe đạp và cả xe cắm trại… Họ bị thu hút bởi cảnh quan núi non hùng vĩ, những thung lũng sâu và lịch sử văn hóa kéo dài hàng thiên niên kỷ của đất nước này.

Chính quyền Taliban, nắm quyền từ tháng 8 năm 2021, đang khuyến khích và hoan nghênh dòng du khách mới này. .

Tuy nhiên, đằng sau những con số tích cực về lượng khách quốc tế là một loạt vấn đề nghiêm trọng về an ninh và nhân quyền.

Một vụ tấn công vào tháng 5/2024 ở tỉnh Bamiyan – nơi từng nổi tiếng với những tượng Phật cổ bị Taliban phá hủy năm 2001 – đã khiến 6 người thiệt mạng, trong đó có 3 du khách Tây Ban Nha. Tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) nhận trách nhiệm về vụ việc, cho thấy mối đe dọa bạo lực vẫn còn hiện hữu. Trong khi đó, các nước phương Tây như Mỹ, Anh, Canada vẫn cảnh báo công dân không nên du lịch đến Afghanistan.

Bất chấp những tuyên bố "mở cửa", thực tế cho thấy phụ nữ tại Afghanistan đang sống trong điều kiện bị hạn chế nghiêm trọng. Trẻ em gái không được đi học sau tiểu học, phụ nữ bị cấm làm việc trong nhiều ngành nghề, không được vào công viên, phòng tập, nhà hàng hoặc tiệm làm đẹp. Họ bị bắt buộc phải che mặt nơi công cộng và tuân thủ nghiêm ngặt quy định trang phục.

Chính quyền cũng thẳng thắn nhìn nhận rằng Afghanistan đã trải qua nhiều năm chiến tranh, bất ổn và khó khăn. Tuy nhiên, họ hy vọng du khách quốc tế sẽ đến để hiểu rõ hơn về truyền thống, những thay đổi cũng như cuộc sống thường nhật của người dân nơi đây. 

Nhiều người nghĩ việc đến thăm Afghanistan vào thời điểm này là hành động nhạy cảm khi một nửa dân số tại đây đang bị tước đi các quyền cơ bản. Tuy nhiên, vẫn có không ít du khách, như Jackie Birov – một phụ nữ Mỹ đến từ Chicago – cho rằng việc đến đây là cách để tìm hiểu thực tế qua chính trải nghiệm cá nhân, thay vì chỉ nghe qua tin tức.