Câu chuyện ứng phó với ngập lụt của Hà Lan

Ông ARNOUD MOLENAAR – Giám đốc chương trình phục hồi thành phố Rotterdam, Hà Lan cho biết: “Khi bạn nhìn vào Hà Lan, hay ngay cái tên Hà Lan thôi đã nói lên rằng đó là một vùng đất trũng. 1/3 đất nước nằm dưới mực nước biển và 2/3 còn lại dễ ngập lụt.”

Trước đây, thứ duy nhất ngăn nước lũ là những con đê. Chúng đơn giản là những ụ đất được nâng cao hơn. Cứ vài chục năm lại có một lần nước tràn bờ đê gây ra lũ lụt nghiêm trọng. Mọi chuyện cứ thế diễn ra…cho đến ngày 1/2/1953, một cơn bão mạnh đã tấn công bờ biển phía Nam Hà Lan.

Ông KOOS HAGE – Nhân chứng trận lũ lụt năm 1953 chia sẻ: “Đó là một thảm họa. Khi ấy, tôi mới chỉ 5 tuổi và sống ở trang trại. Không có radio, mọi người không biết chuyện gì xảy ra, không được cảnh báo. Khi thức dậy, bố và anh trai tôi nói rằng, khắp nơi đều là nước… mẹ và em gái tôi đã bị lũ cuốn trôi.”

Gần 2.000 người thiệt mạng trong trận “đại hồng thủy” năm 1953. Nhưng trận lũ lụt cũng đã thúc đẩy chính phủ Hà Lan xây dựng nên hệ thống phòng chống lũ lụt lớn nhất thế giới mang tên Delta Works. Đó là một loạt các con đập và rào chắn ngăn nước phải mất hơn 40 năm mới hoàn thành.

Ông JEROEN KRAMER – Người phát ngôn Hệ thống rào chắn Maeslant cho biết: “Hệ thống cuối cùng của Delta Works là rào chắn Maeslant. Nó được xây dựng để bảo vệ Rotterdam. Bạn đang được chiêm ngưỡng rào chắn nước di động lớn nhất thế giới. Kích thước của nó tương đương với Tháp Eiffel. Hay nói cách khác, bạn đang được ngắm nhìn một mô hình Tháp Eiffel nằm nghiêng.”

Phần lớn thời gian, rào chắn Maeslant được mở để tàu thuyền có thể qua lại. Nhưng khi bão ập đến, nó sẽ đóng lại, ngăn nước dâng làm ngập lụt thành phố. Bên cạnh các hệ thống đập và rào chắn hiện đại, các nhà quản trị đô thị cũng đang cố gắng phòng chống ngập lụt cho Rotterdam bằng cách tìm những nơi nước có thể lưu trú.

Ông ARNOUD MOLENAAR – Giám đốc chương trình phục hồi thành phố Rotterdam, Hà Lan cho biết: “Đây là một ao nước lớn. Bạn có thể nói đó là biểu tượng cho cách tiếp cận của chúng tôi nhằm thích ứng với biến đổi khí hậu.  Trong trường hợp bình thường, khu vực này có thể được sử dụng làm sân bóng rổ chẳng hạn. Nhưng vào những ngày mưa, nó giúp lưu trữ lượng lớn nước mưa. Còn đây là quảng trường nước đầu tiên mà chúng tôi xây dựng, gọi là Dakpark. Chiều dài của nó vào khoảng 1km, là một khuôn viên rộng lớn với rất nhiều cây xanh, và nhiệm vụ của nó cũng là lưu trữ nước mưa.”

Nhưng có một câu hỏi là điều gì sẽ xảy ra nếu mực nước biển dâng quá giới hạn của rào chắn Maeslant, vốn chỉ ngăn được những sóng nước dưới 2m?

Ông ARNOUD MOLENAAR – Giám đốc chương trình phục hồi thành phố Rotterdam, Hà Lan cho biết: “Giả sử mực nước cao hơn 2m, 4 hoặc 5m. Mọi người hỏi tôi, liệu bạn có di chuyển Hà Lan đến một vùng đất cao hơn? Tôi nghĩ, 300 năm nữa, Rotterdam vẫn sẽ ở đây… Nhưng khi mực nước biển cao hơn 4-5m, chúng ta cần tìm giải pháp thay thế - một giải pháp vĩ mô hơn, có thể là đầu tư vào các thành phố nổi.”

Anh KOEN OLTHUIS – Kiến trúc sư của Waterstudio.nl cho biết: “Trong 15 năm qua, chúng tôi đã xây dựng những ngôi nhà nổi ở những thành phố phải đối mặt với biến đổi khí hậu và mực nước biển dâng.Chúng ta có nhà nổi, móng nổi và nó có thể di chuyển lên xuống theo sự dao động của dòng nước. Nhưng để giữ ngôi nhà ở một chỗ, chúng ta cần có những cột móng như thế này. Khi nước dâng lên, bạn sẽ thấy ngôi nhà từ từ di chuyển lên và ngược lại. Trong tương lai, sẽ không chỉ có nhà nổi, mà sẽ là những tòa chung cư nổi, đường nổi, công viên nổi. Tất cả các kết cấu trong thành phố cần phải được chống ngập tốt.”

Biết đâu, trong tương lai, chúng ta sẽ sống trong những ngôi nhà nổi, hay một giải pháp mới mẻ nào đó sẽ xuất hiện. Đối phó với biến đổi khí hậu là điều khó khăn, nhưng với những nhà quản trị đô thị ở Rotterdam, đó là quá trình thích ứng không bao giờ kết thúc.