(ANTV) - "Đối chiếu với mục đích ban đầu và thực tiễn hiện nay, việc tiếp tục giao cho Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn thêm một bộ sách bằng ngân sách nhà nước là không cần thiết"
Là nhận định của PGS.TS Trần Thị Tâm Đan, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội khóa IX, đại biểu Quốc hội 5 khóa (VII, VIII, IX, X, XI).
PGS Tâm Đan cũng nhấn mạnh, việc Bộ GD&ĐT không tổ chức biên soạn sách giáo khoa vừa tiết kiệm được ngân sách nhà nước, vừa rút ra bài học tâm đắc, đó là giáo dục có thể xã hội hoá được.
- Bà đánh giá thế nào về thực tiễn bước đầu triển khai xã hội hóa việc biên soạn, xuất bản sách giáo khoa của ngành GDĐT trong thời gian qua?
Việc thực hiện một chương trình có một số sách giáo khoa thực hiện trên quan điểm đổi mới giáo dục của Nghị quyết 29. Nếu làm được sẽ phát huy trí tuệ của các nhà khoa học, nhất là đội ngũ nhà giáo có kinh nghiệm dạy học, có nhận thức, hiểu biết về đổi mới tham gia biên soạn sách giáo khoa. Đội ngũ biên soạn sách giáo khoa đông đảo, nhờ đó trẻ em được tiếp xúc kiến thức đa dạng. Tôi cho rằng, chủ trương này rất đúng.
Quan điểm về chương trình và sách giáo khoa đã có sự thay đổi rất lớn. Trước đây, vai trò sách giáo khoa rất quan trọng. Nhưng hiện nay, chúng ta thấy rõ bản chất vấn đề, rằng chương trình mới quyết định. Do tầm quan trọng của chương trình nên nhà nước, mà cụ thể là Bộ GD&ĐT phải tổ chức hoạt động xây dựng chương trình, tổ chức hội đồng thẩm định sách giáo khao.
Được trực tiếp tham gia vào quá trình này cũng với rất nhiều nhà khoa học, nhà giáo có kinh nghiệm, uy tín, tôi thấy rằng, cả hai hoạt động đều được Bộ GD&ĐT tổ chức tốt, có trình tự, nghiêm túc, khách quan và sẵn sàng tiếp thu ý kiến để chỉnh sửa.
Cá nhân tôi cho rằng, cả 5 bộ sách giáo khoa được Bộ GD&ĐT thẩm định đều đạt yêu cầu. Tất nhiên, không có gì hoàn hảo ngay từ đầu cả, các thành viên tham gia đã cố gắng tối đa, còn chất lượng, hiệu quả, tác động đến đâu, thực tiễn sẽ trả lời.
Sau này, khi thử thách vào thực tiễn, chúng ta phải đợi và không ai cấm Bộ GD&ĐT khi thấy gì chưa hợp lý thì có thể chỉnh sửa, bổ sung. Cái chính là không đặt sách giáo khoa là quan trọng nhất nên giáo viên, nhà trường hoàn toàn có quyền chọn cái gì tốt, phù hợp nhất để đưa vào giảng dạy.
- Quan điểm của bà ra sao nếu tiếp tục giao Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn một bộ sách giáo khoa nữa bằng tiền ngân sách nhà nước để “chủ động triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới” theo quy định của Nghị quyết 88?
Chúng ta đều biết, xưa nay Bộ GD&ĐT biên soạn sách bằng tiền ngân sách. Khi bàn về việc triển khai thực hiện xã hội hóa biên soạn sách giáo khoa, vấn đề chính được đặt ra tại thời điểm đó là, chúng ta chưa dự báo được xã hội có tham gia đầu tư cho viết sách giáo khoa hay không. Vì thế, mới đưa ra phương án có thể Bộ GD&ĐT phải chuẩn bị, tổ chức viết một bộ sách, phòng trường hợp không ai tham gia xã hội hóa biên soạn sách giáo khoa.
Còn trong trường hợp phương án xã hội hóa được hưởng ứng, những nhà đầu tư chấp nhận rót vốn vào giáo dục thì nhà nước không cần chi ngân sách nữa. Giờ mới vỡ lẽ, thì ra xã hội ta có không ít tổ chức, cá nhân hăng hái, sẵn sàng đầu tư cho giáo dục và cụ thể là viết sách giáo khoa.
Chúng ta nhìn vào nhiều nước trên thế giới, muốn phát triển chất lượng giáo dục đều phải xã hội hóa.
Việc giao cho Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn một bộ sách giáo khoa trong giai đoạn đầu là phương án dự phòng. Đối chiếu với mục đích ban đầu và nhu cầu của thực tiễn hiện nay, rõ ràng, việc tiếp tục giao cho Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn thêm một bộ sách giáo khoa bằng ngân sách nhà nước là không cần thiết.
- Vậy để giải quyết bài toán Nghị quyết 88 của Quốc hội giao “Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn một bộ sách giáo khoa”, bà có đề xuất gì?
Như đã nói ở trên, Bộ GD&ĐT tổ chức xã hội hóa làm sách nghiêm túc rồi, tốt rồi, bởi thế hiện nay chúng ta có 5 bộ sách giáo khoa đạt yêu cầu. Vì vậy, rõ ràng không cần tiêu tốn tiền ngân sách làm bộ thứ 6 để dự phòng nữa.
Chưa kể, trực tiếp tham gia biên soạn các bộ sách giáo khoa lớp 1 vừa rồi đều là những người giàu kinh nghiệm, cố gắng và am hiểu. Nếu vẫn giao Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn thêm một bộ sách giáo khoa nữa thì cũng vẫn huy động những nhà khoa học, nhà giáo đó thôi.
Nghị quyết 88 quy định dự phòng phương án Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn một bộ sách giáo khoa. Tuy nhiên, kết quả thực tiễn hiện nay đã trả lời, dự phòng không cần nữa thì nên thôi. Làm gì cũng cần dựa vào thực tiễn. Nghị quyết cũng để vào thực tiễn, để thực hiện công việc tốt hơn. Thay đổi xuất phát từ thực tiễn là điều rất cần.
Ta tiết kiệm được ngân sách nhà nước và rút ra được một bài học rất tâm đắc, đó là giáo dục có thể xã hội hoá được. Qua lần này, nếu có quan điểm tốt, cơ chế, chính sách tốt, thì nhiều tổ chức, cá nhân sẵn sàng đầu tư xã hội hóa cho giáo dục và giáo dục triển khai xã hội hóa có khả năng thành công.
Tôi tin sự sáng suốt của Quốc hội khi nghe Bộ GD&ĐT trình bày rõ ràng, thẳng thắn về vấn đề này.
Ngân sách định dùng để làm sách có thể thu lại hoặc để đầu tư cho trang thiết bị giáo dục hay cho giáo dục miền núi. Giáo dục Việt Nam còn cần đầu tư nhiều lắm, ngay như chi cho đào tạo lại cho giáo viên, bồi dưỡng thực sự, bồi dưỡng tri thức, nhận thức của họ kĩ hơn, nhằm thay tư duy của họ, với kiến thức mới hơn, tốt hơn.
Xin cảm ơn bà!
Theo VTC NEWS
(ANTV) - Ngày 29/6 (theo giờ địa phương), chính phủ Venezuela thông báo số người thiệt mạng do 2 trận động đất hôm 24/6 đã tăng lên 1.719 người, khiến hơn 5.000 người khác bị thương và hơn 15.860 người bị ảnh hưởng.
(ANTV) - Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran đã đề nghị tổ chức một cuộc gặp tại thủ đô Doha của Qatar vào ngày hôm nay (30/6), dù trước đó Tehran phủ nhận thông tin hai bên sẽ tiến hành đàm phán trong tuần này.
(ANTV) - Không chỉ là những bộ ảnh lưu niệm, việc hóa thân thành các công chúa, phi tần hay hoàng hậu trong lịch sử Trung Hoa đang trở thành một xu hướng văn hóa mới được giới trẻ đặc biệt yêu thích tại Bắc Kinh.
(ANTV) - Người phát ngôn Chính phủ Iraq Haidar al-Abou-di ngày 29/6 thông báo, cơ quan này đã đưa ra thời hạn chót là ngày 30/9 để các nhóm vũ trang thân Iran tại nước này giải giáp, trùng với thời điểm kết thúc sứ mệnh của liên minh chống thánh chiến do Mỹ dẫn đầu.
(ANTV) - Nắng nóng kỷ lục kéo dài hơn một tuần qua tại châu Âu đang gây ra những hệ lụy ngày càng nghiêm trọng. Không chỉ gây ra hàng nghìn ca tử vong, làm bùng phát cháy rừng và quá tải hệ thống y tế, thời tiết cực đoan còn đang tác động đến đời sống thường nhật và cả hệ sinh thái ở nhiều quốc gia.
(ANTV) - Tại Tuần lễ chống khủng bố 2026 của Liên Hợp Quốc, Tổng Thư ký Liên hợp quốc (TTK LHQ) António Guterres cảnh báo, các điều kiện hiện nay đang trở thành “mảnh đất màu mỡ” để chủ nghĩa khủng bố phát triển, đòi hỏi cộng đồng quốc tế phải thay đổi cách tiếp cận trong cuộc chiến chống chủ nghĩa cực đoan.
(ANTV) - Thủ tướng Anh Keir Starmer, người vừa tuyên bố từ chức tuần trước, vào ngày 29/6 đã có cuộc gặp với Tổng Thư ký NATO Mark Rutte tại London nhằm thảo luận các nội dung then chốt trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh NATO, dự kiến diễn ra tại Thổ Nhĩ Kỳ vào tháng 7 tới.
(ANTV) - Căng thẳng chính trị đang gia tăng ở Libya sau khi Hội đồng Tổng thống nước này quyết định cách chức người đứng đầu Cơ quan Tình báo Libya và bổ nhiệm người kế nhiệm vào ngày 28/6 (theo giờ địa phương).
(ANTV) - Chỉ bằng vài tin nhắn trên mạng xã hội, những lời hứa hẹn về công việc nhẹ nhàng, thu nhập hấp dẫn đã khiến nhiều người đặt trọn niềm tin vào những người chưa từng gặp mặt. Nơi những chuyến bay quốc tế tấp nập ngược xuôi, một cạm bẫy vô hình đang âm thầm giăng ra để săn lùng những cô gái nhẹ dạ, cả tin.
(ANTV) - Mới đây, sau khi phát hiện đoạn video lan truyền trên mạng xã hội ghi lại cảnh một nam thanh niên điều khiển xe máy bằng chân, không đội mũ bảo hiểm, lực lượng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Ninh Bình đã nhanh chóng vào cuộc xác minh và xử lý.
