(ANTV) - Trí tuệ nhân tạo – hay còn gọi là AI – đang hiện diện ngày càng sâu rộng trong đời sống xã hội. Từ những ứng dụng quen thuộc như trợ lý ảo, nhận diện khuôn mặt, cho đến các công nghệ phức tạp như tạo nội dung tự động, phân tích dữ liệu lớn… AI đang góp phần thúc đẩy mạnh mẽ tiến trình chuyển đổi số. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích, AI cũng đặt ra không ít thách thức: từ nguy cơ lộ lọt dữ liệu cá nhân, lan truyền thông tin sai sự thật, đến các hành vi lừa đảo, giả mạo bằng công nghệ cao. Từ ngày 01/3/2026, Luật Trí tuệ nhân tạo (AI) đã chính thức có hiệu lực. Đây là đạo luật đầu tiên của Việt Nam điều chỉnh toàn diện về phát triển, ứng dụng và quản trị AI ở Việt Nam. Xung quanh nội dung này, Phóng viên chương trình có cuộc trao đổi với luật sư Phạm Văn Thảo- Giám đốc Công ty Luật Hưng Thịnh Việt Nam.
PV: Hiện nay, chỉ với vài dòng lệnh, trí tuệ nhân tạo- công nghệ AI có thể tạo ra một giọng nói, một khuôn mặt thậm chí là một đoạn video clip giống thật mà người dùng mạng interenet rất khó phân biệt thật- giả… Theo luật sư, trí tuệ nhân tạo- AI đang đặt ra những vấn đề pháp lý mới nào trong đời sống xã hội hiện nay?
Luật sư Phạm Văn Thảo: Trí tuệ nhân tạo hiểu đơn giản là việc thực hiện bằng điện tử các năng lực trí tuệ của con người, bao gồm học tập, suy luận, nhận thức, phán đoán và hiểu ngôn ngữ tự nhiên
Nếu coi trí tuệ nhân tạo – AI là ‘bộ não mới’ của thời đại số, thì pháp luật chính là ‘hàng rào an toàn’ để bộ não đó không đi chệch hướng. Và thực tế, AI đang đặt ra những thách thức pháp lý rất mới, rất nhanh và cũng rất… khó”.
Thứ nhất – trách nhiệm pháp lý: Khi AI tự đưa ra quyết định và gây hậu quả, chúng ta không còn câu chuyện quen thuộc “ai làm người đó chịu”. Ở đây là bài toán: máy sai – ai chịu? Nhà sản xuất, người sử dụng hay đơn vị cung cấp dữ liệu? Đây là khoảng trống pháp lý rất đáng chú ý.
Thứ hai – dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư: AI “sống” bằng dữ liệu. Nhưng dữ liệu lại gắn với con người. Nếu không kiểm soát tốt, mỗi chúng ta có thể bị “soi chiếu” toàn diện mà không hề hay biết. Khi đó, quyền riêng tư – một quyền cơ bản – đứng trước nguy cơ bị xâm phạm nghiêm trọng.
Thứ ba – sở hữu trí tuệ. Một bức tranh do AI vẽ, một bài nhạc do AI sáng tác – nghe rất ấn tượng. Nhưng về pháp lý, câu hỏi lại rất “đau đầu”: tác giả là ai? Nếu không xác định rõ, chúng ta sẽ rất khó bảo vệ quyền lợi và cũng khó thúc đẩy sáng tạo.
Thứ tư – rủi ro bị lạm dụng: AI có thể tạo ra deepfake, tin giả, thậm chí phục vụ hành vi lừa đảo tinh vi. Khi công nghệ càng mạnh, thì rủi ro bị khai thác sai mục đích cũng càng lớn. Đây là thách thức không chỉ của pháp luật, mà của toàn xã hội.
Thứ năm – tác động đến việc làm: AI không chỉ hỗ trợ con người, mà trong nhiều trường hợp còn thay thế con người. Điều này buộc pháp luật lao động phải thay đổi, để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.
Có thể thấy rằng, AI không chỉ là câu chuyện công nghệ mà còn là bài toán pháp lý rất phức tạp. Trong thời gian tới, việc xây dựng một hành lang pháp lý đầy đủ, linh hoạt và kịp thời sẽ là yếu tố then chốt để AI phát triển một cách an toàn và bền vững trong xã hội
PV: Trước sự phát triển và ứng dụng AI ngày càng phổ biến, nhiều quốc gia trên thế giới đã bắt đầu xây dựng khung pháp lý riêng cho AI. Tại Việt Nam, từ ngày 01/3/2026, Luật Trí tuệ nhân tạo (AI) đã chính thức có hiệu lực. Đây là đạo luật đầu tiên của Việt Nam điều chỉnh toàn diện về phát triển, ứng dụng và quản trị AI; được đánh giá mang tính bước ngoặt, tạo hành lang pháp lý tiên phong giúp Việt Nam bắt kịp xu thế phát triển AI toàn cầu và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong kỷ nguyên số...
Luật sư Phạm Văn Thảo có chia sẻ gì về luật Trí tuệ nhân tạo, đạo luật này mang lại những giá trị thực tiễn gì?
Luật sư Phạm Văn Thảo: Từ ngày 1/3, Luật Trí tuệ nhân tạo (AI) chính thức có hiệu lực, lần đầu thiết lập khung pháp lý toàn diện cho AI tại Việt Nam. Phân loại rủi ro, minh bạch nội dung và trách nhiệm con người được xem là những trụ cột quan trọng khi luật đi vào thực tiễn. Một nguyên tắc xuyên suốt của luật là định hướng lấy con người làm trung tâm. AI được xác định là công cụ hỗ trợ, không thay thế vai trò quyết định của con người; việc phát triển và ứng dụng AI phải bảo đảm an toàn, minh bạch, có trách nhiệm, vì lợi ích của con người, gắn chặt với bảo vệ lợi ích quốc gia và quyền lợi hợp pháp của công dân. Theo tôi, một nội dung quan trọng rất đáng được quan tâm của luật là quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động trí tuệ nhân tạo. Trong đó, đáng chú ý là việc cấm lợi dụng AI để lừa dối, thao túng nhận thức con người; khai thác điểm yếu của các nhóm dễ bị tổn thương như trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật; tạo ra hoặc phổ biến nội dung giả mạo gây nguy hại nghiêm trọng đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội. Luật cũng nghiêm cấm thu thập, xử lý, sử dụng dữ liệu trái quy định pháp luật; cản trở hoặc làm sai lệch cơ chế giám sát, kiểm soát của con người đối với hệ thống AI; che giấu thông tin bắt buộc phải công khai, minh bạch trong hoạt động AI. Luật Trí tuệ nhân tạo cũng thiết lập cơ chế xử lý vi phạm và trách nhiệm bồi thường thiệt hại rõ ràng. Theo đó, tổ chức, cá nhân vi phạm quy định của luật tùy theo tính chất, mức độ sẽ bị xử phạt hành chính, truy cứu trách nhiệm hình sự và phải bồi thường thiệt hại theo quy định pháp luật dâ sự. Về kinh tế, Luật thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia thông qua các cơ chế ưu đãi, quỹ phát triển AI. Về xã hội, Luật góp phần xác lập hành lang pháp lý nhân văn, bảo vệ quyền lợi công dân trước các rủi ro đạo đức do AI gây ra.
PV: Việc ban hành Luật Trí tuệ nhân tạo không chỉ mang ý nghĩa quản lý công nghệ, mà còn là công cụ pháp lý quan trọng nhằm ngăn chặn hành vi lợi dụng AI; Bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng như bảo đảm an ninh quốc gia trên không gian mạng. Cụ thể thì trong Luật Trí tuệ nhân tạo mới có hiệu lựa này, người dân có quyền gì đối với dữ liệu hình ảnh, giọng nói của mình khi bị AI sử dụng?
Luật sư Phạm Văn Thảo: Điểm đáng chú ý là trách nhiệm minh bạch trong tương tác giữa AI và con người. Cụ thể, nhà cung cấp bảo đảm hệ thống AI tương tác trực tiếp với con người được thiết kế và vận hành để người sử dụng nhận biết khi đang tương tác với hệ thống, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Nhà cung cấp cũng phải bảo đảm các nội dung âm thanh, hình ảnh, video do hệ thống AI tạo ra được đánh dấu ở định dạng máy đọc theo quy định của Chính phủ. Những quy định này nhằm tránh tình trạng người dùng bị dẫn dắt hoặc thao túng bởi một hệ thống mà họ tưởng là con người. Trong môi trường số, điểm này đặc biệt quan trọng. Đơn cử, một chatbot chăm sóc khách hàng, một trợ lý ảo hay một hệ thống tư vấn tự động nếu không được nhận diện rõ ràng có thể khiến người dùng hiểu nhầm về nguồn gốc thông tin. Khi AI ngày càng thông minh và có khả năng giao tiếp tự nhiên, ranh giới giữa con người và máy móc càng trở nên mờ nhạt. Việc yêu cầu minh bạch ngay từ đầu là cách để bảo vệ quyền tiếp cận thông tin trung thực của công dân.
PV: Vậy nếu một người bị lấy ảnh cá nhân trên Facebook để tạo video AI với nội dung phản cảm thì họ làm gì để yêu cầu gỡ bỏ và xử lý người vi phạm?Họ phải làm gì để yêu cầu gỡ bỏ và xử lý người vi phạm?
Luật sư Phạm Văn Thảo: Theo quy định tại điểm a Khoản 2 Điều 7 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 thì hành vi “sử dụng các hệ thống trí tuệ nhân tạo nhằm mục đích thực hiện các hành vi bị nghiêm cấm theo quy định của pháp luật” là một trong những hành vi bị nghiêm cấm theo quy định của pháp luật. Do đó trong trường hợp này, việc đầu tiên người bị xâm hại quyền lợi cần làm là thu thập các tài liệu, chứng cứ liên quan đến hành vi vi phạm của các đối tượng. Rồi sau đó liên hệ cơ quan công an nơi gần nhất để thực hiện việc trình báo nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình. Bên cạnh đó nếu như các video bị lan truyền trên mạng xã hội thì người đó cần thực hiện việc báo cáo bài viết với hệ thống về video hình ảnh đó đã xâm phạm đến quyền riêng tư và đợi thông tin phản hồi từ cơ quan chủ quản.
PV: Luật sư Phạm Văn Thảo có thể cho biết là trong Luật Trí tuệ nhân tạo có hiệu lực từ ngày 1/3/2026 vừa qua thì có quy định như thế nào về trách nhiệm của các nền tảng, doanh nghiệp cung cấp công cụ AI khi người dùng lợi dụng công nghệ đó để vi phạm pháp luật?
Luật sư Phạm Văn Thảo: Theo Khoản 4 Điều 29 Luật trí tuệ nhân tạo thì: “Trường hợp hệ thống trí tuệ nhân tạo bị bên thứ ba xâm nhập, chiếm quyền điều khiển hoặc can thiệp trái pháp luật thì bên thứ ba phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại. Trường hợp bên triển khai, nhà cung cấp có lỗi trong việc để hệ thống bị xâm nhập, chiếm quyền điều khiển hoặc can thiệp trái pháp luật thì phải liên đới bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật về dân sự”. Như vậy, pháp luật không chỉ xử lý người vi phạm trực tiếp mà còn buộc các chủ thể vận hành AI phải chủ động bảo đảm an toàn hệ thống, nếu không họ sẽ phải liên đới chịu trách nhiệm về mặt pháp lý .
PV: Thực tế là cùng với sự phát triển của công nghệ số, trong đó có trí tuệ nhân tạo thì các hành vi lừa đảo, giả mạo trên môi trường số ngày càng tinh vi, khó phòng tránh hơn. Luật sư có cho rằng theo Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 có hiệu lực quy định bắt buộc phải dán nhãn AI trên các sản phẩm số có sử dụng công nghệ này có tác dụng lớn trong việc phòng ngừa các hành vi lợi dụng AI để phạm tội không?
Luật sư Phạm Văn Thảo: Theo tôi việc dán nhãn AI có tác động rất lớn trong việc phòng ngừa các hành vi lợi dụng AI để phạm tội bởi lẽ, quy định về gắn nhãn nội dung do AI tạo ra được xem là một bước tiến quan trọng trong việc thiết lập cơ chế nhận diện nội dung AI ở cấp độ kỹ thuật. Việc đánh dấu này giúp các nền tảng số, hệ thống kiểm duyệt cũng như các công cụ phát hiện nội dung có thể nhận biết và phân loại đâu là sản phẩm do AI tạo ra. Trong tương lai, các mạng xã hội hoặc công cụ tìm kiếm có thể dựa trên những dấu hiệu này để cảnh báo người dùng, qua đó hạn chế nguy cơ lan truyền thông tin sai lệch trên không gian mạng.
PV: Cảm ơn luật sư!
(ANTV) - Trong 9 tháng đầu năm 2026, trên địa bàn quản lý của Đội Chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ khu vực 8, Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ, Công an thành phố Hà Nội, xảy ra 58 vụ cháy và sự cố. Trước nguy cơ cháy, nổ gia tăng khi mùa hanh khô đến gần, mô hình Tổ liên gia an toàn phòng cháy, chữa cháy đang phát huy vai trò chủ động của người dân ngay từ những phút đầu.
(ANTV) - Đội Chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ khu vực số 8, Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ, Công an thành phố Hà Nội đang phối hợp với chính quyền các phường Ba Đình, Ngọc Hà và Giảng Võ tăng cường tuyên truyền, huấn luyện, kiểm tra an toàn phòng cháy, chữa cháy tại nhà ở và cơ sở sản xuất, kinh doanh.
(ANTV) - Có những cuộc điện thoại đến giữa đêm, những chuyến đi hàng trăm kilomet trong điều kiện địa bàn xa xôi, và có những vụ án mà dấu vết tưởng như đã bị thời gian xóa nhòa. Nhưng với người chiến sĩ Cảnh sát hình sự, khi sự thật chưa được sáng tỏ thì hành trình vẫn chưa thể dừng lại. 15 năm gắn bó với nghề, Thiếu tá Trần Văn Vinh, Đội phó Đội Phòng ngừa, điều tra tội phạm xâm phạm nhân thân, Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Gia Lai, đã đi qua những tháng ngày như thế: lặng lẽ, bền bỉ và nhiều gian khó.
(ANTV) - Sau gần 10 năm thi hành, Bộ luật Hình sự năm 2015 (được sửa đổi, bổ sung năm 2017) đã góp phần quan trọng trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, bảo vệ quyền con người, quyền công dân và giữ gìn trật tự, an toàn xã hội. Tuy nhiên, thực tiễn phát triển kinh tế số, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, tiền số, tài sản số cùng sự xuất hiện ngày càng nhiều loại tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm sử dụng công nghệ cao đã đặt ra những yêu cầu mới đối với hệ thống pháp luật hình sự.
(ANTV) - Trong suốt một thập kỷ qua, phòng Bảo vệ sự kiện đặc biệt quan trọng và khách quốc tế luôn xác định công tác nghiệp vụ là trọng tâm cốt lõi, then chốt của đơn vị. Chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị liên quan, phòng đã nắm chắc mọi chương trình hoạt động, tổ chức khảo sát kỹ lưỡng và xây dựng phương án tác chiến tối ưu. Thông qua đó, lực lượng được triển khai một cách đồng bộ, đảm bảo an ninh, an toàn tuyệt đối cho hàng nghìn địa điểm hoạt động của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước; hơn 1300 sự kiện đặc biệt quan trọng, trên 700 đoàn khách quốc tế có chế độ cảnh vệ đến thăm và làm việc tại Việt Nam.
(ANTV) - Gắn liền với thành công của những sự kiện chính trị trọng đại trên cả nước luôn là những cống hiến thầm lặng cùng sự chuẩn bị chu đáo, kỹ lưỡng từ cán bộ chiến sĩ (CBCS) Bộ Tư lệnh Cảnh vệ nói chung, CBCS Phòng Bảo vệ sự kiện đặc biệt quan trọng và khách quốc tế nói riêng. Trọng trách trên vai của lực lượng này không chỉ dừng lại ở việc thiết lập một hàng rào an ninh vững chắc mà còn là đại diện cho hình ảnh một dân tộc bản lĩnh và mến khách.
(ANTV) - “Trong luyện tập không tránh khỏi những chấn thương khiến tay chân bầm tím, cơ thể sút cân, làn da sạm đen và xuống sắc... Nhiều đợt kỳ cuộc kéo dài cả tháng, chúng tôi hầu như rất ít khi được về nhà. Giai đoạn đầu các con còn hỏi: “Tối nay mẹ có về không?”. Về sau, các cháu cũng không hỏi câu đó nữa mà chỉ hỏi: “Thế mẹ có kịp về trước giờ con đi ngủ không?” – Đại úy Nguyễn Thu Hương, đội Bảo vệ khách quốc tế, phòng Bảo vệ sự kiện đặc biệt quan trọng và khách quốc tế, Bộ Tư lệnh Cảnh vệ.
(ANTV) - Không chỉ là dịp biểu dương những tập thể, cá nhân tiêu biểu trong phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc năm 2026 tại phường Hoàn Kiếm (Hà Nội) còn ghi thêm một dấu ấn mới khi địa phương chính thức triển khai kế hoạch "Giúp đỡ người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng". Đây không chỉ là giải pháp quản lý người hoàn lương mà còn là cách làm nhân văn, huy động sự vào cuộc của chính quyền, lực lượng Công an, doanh nghiệp và toàn xã hội để giúp họ có cơ hội làm lại cuộc đời, góp phần xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc ngày càng thực chất, hiệu quả.
(ANTV) - Trên mặt trận đấu tranh với tội phạm công nghệ cao, mỗi chuyên án được triệt phá không chỉ là chiến công của lực lượng Công an mà còn để lại nhiều bài học quý về quản lý nhà nước, hoàn thiện pháp luật và phòng ngừa từ sớm. Trong chuyên mục hôm nay, mời quý vị cùng lắng nghe cuộc trò chuyện với Trung tá Lưu Thanh Tùng – người từng nhiều năm trực tiếp đấu tranh với tội phạm an ninh mạng tại Công an tỉnh Lạng Sơn, hiện công tác tại Thanh tra Chính phủ, để cùng nhìn lại những thủ đoạn mới của tội phạm mạng và những kinh nghiệm từ thực tiễn đấu tranh.
(ANTV) - Một vụ cháy không rõ nguyên nhân, một tử thi được tìm thấy trong căn nhà vắng vẻ, một vụ làm giả hiện trường nhằm trốn tránh sự truy vết của cơ quan điều tra… nếu ví hiện trường như một bài toán khó thì cán bộ, chiến sĩ Phòng Kỹ thuật hình sự, Công an tỉnh Lai Châu chính là những người góp phần quan trọng trong việc tìm ra đáp áp cho những bài toán ấy. Công tác trong điều kiện còn thiếu thốn về phương tiện, trang thiết bị, hiện trường phức tạp, địa hình hiểm trở... song bằng sự tận tuỵ, yêu nghề và tinh thần trách nhiệm, cán bộ chiến sĩ làm công tác khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi đã vượt mọi khó khăn để truy tìm dấu vết, giải mã các hành vi tội ác, phục vụ đắc lực cho quá trình phá án của cơ quan điều tra.
